BuitenBlog: Gevangenen vermenselijken is niet onze ambitie.

Een mail van een kennis inspireerde mij tot het schrijven van deze column.  Hij schreef het volgende: Het pioniersproject “Kaffee Detinee” dat ik mee opstartte in 2006, heeft ondertussen al 16 edities achter de rug in de Leuvense gevangenissen. Het brengt gedetineerden en ‘gewone’ burgers samen in informele gesprekken. Het blijft prachtig te zien hoe gevangenen hierdoor terug ‘vermenselijkt’ worden. Ik stel me voor dat dit ook een van de ambities is van jullie project.

Wat hij schreef raakte me op de een of andere manier en ik kon niet meteen zeggen waarom, tot ik tot het besef kwam dat gevangenen vermenselijken helemaal niet onze ambitie is maar wel een uitgangspunt van onze vzw.  Gevangenen zijn mensen, zonen en dochters, vaders en moeders, broers en zussen,… Ze zijn de reden van het bestaan van buitenfamilies, met wie zij nauw verbonden zijn én van wie zij tegelijk gescheiden zijn door hekwerken, muren, metaaldetectors en veiligheidsdeuren.  Ze zijn onze spiegels en maken ons bewust van onze eigen schuld- en schaamtegevoelens, van onze eigen beperkende overtuigingen, van onze eigen innerlijke gevangenis.

Het contact onderhouden met een gedetineerd familielid vraagt moed. Er is allereerst moed nodig om in de spiegel te kijken.  Willen wij onze eigen fouten toegeven, onze innerlijke overtuigingen die ons gevangen houden ombuigen tot positieve affirmaties die ons bevrijden en ons steunen in onze groei?  Kunnen wij het aan om veroordeeld en gestigmatiseerd te worden door ‘gewone’ burgers als we voor deze familieband uitkomen, voor onze keuze om nog steeds de familieband te onderhouden ondanks gemaakte fouten, een band die (door onderzoek bevestigd) de kans op een succesvol herstel en op een reïntegratie zonder recidive verhoogt? Hebben we de kracht om afgelegen gevangenissen te bereiken, strenge bezoekregels te respecteren, de vernederende blikken van (sommige) cipiers te trotseren, piepende metaaldetectors niet persoonlijk te nemen, geduld te hebben in wachtzalen en gedetineerden op verhaal te laten komen, te confronteren en te vergeven in bezoekzalen?

Gevangen vermenselijken is helemaal niet onze ambitie maar is wel een evident uitgangspunt van onze vzw : ze zijn immers familie.